İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) Nedir? İşverenler İçin Kapsamlı Rehber

İşyerinizde iş sağlığı ve güvenliği süreçlerini yönetmek için hangi çalışmaların gerekli olduğunu, kimlerin görev aldığını ve işveren olarak neleri takip etmeniz gerektiğini bilmeniz gerekir. Bu ihtiyaç, yeni çalışanların işe başlaması, faaliyetlerin değişmesi veya mevcut uygulamaların gözden geçirilmesi sırasında daha görünür hâle gelir.

İSG belgelerinin bulunması, alınan önlemlerin sahada uygulandığını tek başına göstermez. Eğitim, risk değerlendirmesi, sağlık gözetimi ve günlük çalışma düzeni birbiriyle bağlantılı yürütülmelidir.

Bu rehber, iş sağlığı ve güvenliğinin temel kapsamını, sorumluluk paylaşımını ve işletmenizde süreci planlamak için başlangıç adımlarını açıklıyor.

İş Sağlığı ve Güvenliği Nedir?

İş sağlığı ve güvenliği (İSG), çalışanların yaptıkları işten kaynaklanabilecek sağlık ve güvenlik risklerini önlemek veya azaltmak için yürütülen sistemli çalışmaların bütünüdür. Çalışma ortamının, kullanılan ekipmanların, iş yöntemlerinin ve çalışan sağlığını etkileyen koşulların birlikte değerlendirilmesini kapsar.

İSG’nin iki tamamlayıcı boyutu vardır:

• İş sağlığı: Çalışanların fiziksel, kimyasal, biyolojik, ergonomik ve psikososyal etkenlerden kaynaklanabilecek sağlık sorunlarından korunmasına odaklanır.
• İş güvenliği: İş kazalarına yol açabilecek çalışma koşullarının belirlenmesini ve güvenli ekipman, yöntem ve çalışma düzeninin oluşturulmasını ele alır.

Örneğin yüklerin elle taşındığı bir depoda, yükün düşmesi sonucu oluşabilecek yaralanmalar iş güvenliği açısından değerlendirilir. Tekrarlayan taşıma hareketlerinin çalışanların kas ve iskelet sağlığı üzerindeki etkileri ise iş sağlığı boyutudur. Aynı çalışma, her iki açıdan birlikte ele alınmalıdır.

İşyerinde İSG; risk değerlendirmesi, çalışan eğitimi, sağlık gözetimi, acil durum hazırlığı ve saha takibi gibi birbirini tamamlayan süreçlerle uygulanır. Bu çalışmaların kapsamı, işyerinin faaliyetlerine ve karşılaşılan risklere göre şekillenir.

Bu Rehberde Öğrenecekleriniz

• İSG, iş kazaları ve işle bağlantılı sağlık sorunları ortaya çıkmadan önce riskleri belirlemeye odaklanır.
• İş sağlığı ve iş güvenliği, çalışma koşullarını birlikte değerlendiren iki tamamlayıcı alandır.
• İşverenin sorumlulukları ile iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekiminin görevleri birbirinden ayrılır.
• İSG planlamasında işyerinin faaliyetleri, çalışan yapısı ve tehlike sınıfı dikkate alınır.
• Eğitim, sağlık gözetimi, risk değerlendirmesi ve acil durum hazırlığı birlikte yürütülür.
• İşveren, mevcut uygulamaları değerlendirip eksikler için sorumlu ve takip yöntemi belirleyerek sürece başlayabilir.

İş Sağlığı ve Güvenliği Ne Anlama Gelir?

İSG’nin açılımı iş sağlığı ve güvenliğidir. İş sağlığı, yapılan işin çalışan sağlığı üzerindeki etkilerine; iş güvenliği ise çalışma sırasında zarar doğurabilecek koşulların önlenmesine odaklanır. İki alan aynı işyeri koşullarını farklı açılardan değerlendirir.

Örneğin ağır yüklerin elle taşındığı bir çalışma alanında hem ani yaralanmalar hem de zaman içinde gelişebilecek kas ve iskelet sorunları dikkate alınmalıdır. İşin düzenlenmesi, uygun ekipmanın seçilmesi ve çalışanların bilgilendirilmesi birlikte düşünülür.

“İş sağlığı ve güvenliği ne iş yapar?” sorusunun uygulamadaki karşılığı da budur: İşyerindeki tehlikeleri değerlendirmek, uygun önlemleri planlamak ve bu önlemlerin çalışıp çalışmadığını izlemek. İSG, tek bir kişinin yaptığı işlemden çok, işyerinin günlük yönetimine dahil edilen bir çalışma düzenidir.

İSG’nin Amacı Nedir ve Neden Önemlidir?

İSG’nin temel amacı, çalışanların sağlığını korumak ve güvenli çalışma koşulları oluşturmaktır. Önleyici yaklaşım, yalnızca meydana gelen olaylara müdahale etmek yerine zarara yol açabilecek koşulları önceden değerlendirmeyi gerektirir.

Bu amaç doğrultusunda çalışmalar;

• Tehlikeli çalışma koşullarının belirlenmesini,
• Risklerin kaynağında ele alınmasını,
• İşin ve ekipmanın çalışanlara uygun düzenlenmesini,
• Çalışanların güvenli çalışma yöntemlerini öğrenmesini,
• Alınan önlemlerin düzenli takip edilmesini

destekler.

İSG’de Önlemler Hangi Sırayla Değerlendirilir?

İSG’de önleme yaklaşımı, riski mümkün olduğunca kaynağında ele alır. Öncelikle tehlikenin ortadan kaldırılması veya tehlikeli işlem ya da malzemenin daha az tehlikeli bir seçenekle değiştirilmesi değerlendirilir. Toplu korunma tedbirlerine, kişisel korunma tedbirlerinden önce öncelik verilir.

Örneğin gürültülü bir çalışma alanında yalnızca kulak koruyucu dağıtmak yerine, gürültünün kaynağında azaltılması ve yayılımının sınırlandırılması da değerlendirilmelidir. Kişisel koruyucu donanım, gerekli olduğu durumlarda diğer önlemleri tamamlar.

İşveren açısından temel soru şudur: “Çalışanı bu tehlikeden nasıl koruyabiliriz?” sorusuyla birlikte, “Bu tehlikeyi ortadan kaldırabilir veya kaynağında azaltabilir miyiz?” sorusu da sorulmalıdır.

Bir işletmede aynı uygunsuzluk sürekli tekrar ediyorsa yalnızca çalışanı uyarmak yeterli olmayabilir. İş akışı, ekipman yerleşimi veya görev dağılımı yeniden değerlendirilmelidir. Böylece sorunun nedenine yönelik bir çözüm geliştirilebilir.

İşveren açısından İSG, üretim veya hizmet süreçlerinin planlanmasında da yol göstericidir. Yeni bir makine alınırken bakım erişimi, çalışma alanı ve kullanım risklerini değerlendirmek; sonradan ortaya çıkacak sorunlara çözüm aramaktan daha sağlıklı bir başlangıç sağlar.

İş Sağlığı ve Güvenliği Kimleri Kapsar?

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, genel olarak kamu ve özel sektördeki işyerlerini; işverenleri, işveren vekillerini ve çırak ve stajyerler dahil çalışanları kapsar. Bununla birlikte Kanunda belirli faaliyet ve kişiler için istisnalar bulunur. csgb.gov.tr

İSG’yi yalnızca fabrika, şantiye veya ağır sanayiyle ilişkilendirmek bu nedenle eksik bir yaklaşımdır. Farklı çalışma ortamlarında farklı riskler değerlendirilir. Ekranlı çalışma, malzeme taşıma, kimyasal kullanımı ve araç hareketleri aynı önlemlerle yönetilemez.

Bir ofis ile üretim tesisinin uygulamalarının farklı olması, birinde çalışan sağlığı ve güvenliğinin önemsiz olduğu anlamına gelmez. Planlamanın işyerine uygun yapılması gerekir.

Kapsam ve istisnaları daha ayrıntılı incelemek için 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu rehberini kullanabilirsiniz.

İSG’den Kim Sorumludur?

İşveren, çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlüdür. İş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi ve çalışanlar da kendi görevleri çerçevesinde sürece katılır. Dışarıdan hizmet alınması, işverenin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. csgb.gov.tr

Günlük yönetimde görev paylaşımını görünür kılmak için aşağıdaki ayrım kullanılabilir:

Bu tablo, ayrıntılı mevzuat görevlerinin yerine geçen bir liste değildir. İşletme içinde “Bu öneriyi kim uygulayacak, kim takip edecek?” sorularını netleştirmek için bir yönetim çerçevesidir.

Örneğin uzman tarafından bildirilen bir ekipman uygunsuzluğunda bakım ekibi uygulamayı yapabilir, bölüm yöneticisi çalışma düzenini değiştirebilir ve yönetim gerekli kaynağı sağlayabilir. Görevlerin açık olması, önerinin yalnızca kayıtta kalmasını önler.

İşverenin Temel İSG Yükümlülükleri Nelerdir?

İşverenin temel yükümlülükleri; önleyici tedbirleri organize etmek, gerekli kaynakları sağlamak, riskleri değerlendirmek ve uygulamaları izlemektir. Çalışanların bilgilendirilmesi, eğitimi, sağlık gözetimi ve acil durum hazırlığı da bu çerçevenin parçalarıdır. csgb.gov.tr

İşletme yönetiminde bu sorumluluklar şu başlıklarla takip edilebilir:

• Organizasyon: Sürece katılan kişilerin görevlerini ve iletişim biçimini belirlemek.
• Kaynak: Gerekli ekipman, çalışma alanı, zaman ve bütçeyi planlamak.
• Önleme: Belirlenen riskler için uygun tedbirlerin uygulanmasını sağlamak.
• Bilgilendirme: Çalışanların yaptıkları işe ilişkin riskleri anlamasını desteklemek.
• Takip: Uygunsuzlukların giderilip giderilmediğini kontrol etmek.
• Güncelleme: Değişen çalışma koşullarını mevcut planlara yansıtmak.

Çalışan temsilcisi, kurul ve işverenler arası koordinasyon gibi konular da uygulanabilir şartlarıyla değerlendirilmelidir. Her işletmenin bütün organizasyon detayları aynı değildir.

Pratikte yalnızca “eğitim tamamlandı” kaydı tutmak yerine eğitimin hangi çalışanları kapsadığı ve uygulamada hangi ihtiyacı karşıladığı da izlenebilir. Benzer şekilde bir düzeltici faaliyet için sorumlu ve tamamlanma durumu belirlenmesi, yönetimin süreci takip etmesini kolaylaştırır.

İşletmenizde ihtiyaç duyulan hizmetlerin kapsamını değerlendirmek için kurumsal OSGB hizmetlerini inceleyebilirsiniz.

İSG Kapsamında Hangi Çalışmalar Yapılır?

İSG uygulamaları; işyerinin risklerini tanımak, uygun önlemleri planlamak, çalışanları desteklemek ve sonuçları takip etmek etrafında şekillenir. Aşağıdaki tablo, temel süreçleri işletme yönetiminde birlikte değerlendirmek için kullanılabilir.

Bu çalışmaların kapsamı ve uygulanma şekli işyerine göre belirlenir. Tablodaki her kalem, bütün işletmelerde aynı işlem veya aynı takvim anlamına gelmez.

Risk Değerlendirmesi

Risk değerlendirmesi, işyerindeki tehlikelerin belirlenmesi, bu tehlikelerden kaynaklanan risklerin analiz edilmesi ve kontrol tedbirlerinin kararlaştırılması için yürütülen sistemli çalışmadır. Amaç, çalışanların hangi koşullarda zarar görebileceğini anlamak ve uygun önlemleri belirlemektir.

Bu süreçte çalışma alanları, kullanılan ekipmanlar, işin yürütülme biçimi ve çalışanların maruz kaldığı etkenler birlikte ele alınır. İşyerinin gerçek koşullarını yansıtan bir değerlendirme, hangi risklerin öncelikle ele alınacağını ve önlemlerin nasıl uygulanacağını belirlemeye yardımcı olur.

Tehlike, risk ve önlem arasındaki fark, aşağıdaki örneklerle açıklanabilir:

Tehlike zarar verme potansiyelini, risk bu tehlikeden zararlı bir sonucun doğma ihtimalini, önlem ise tehlikeyi ortadan kaldırmak veya riski azaltmak için alınan tedbiri ifade eder. Tablodaki örnekler başlangıç niteliğindedir; yeterli önlemler saha koşullarına göre belirlenmelidir.

İşveren açısından değerlendirmenin çıktısı, uygulanabilir bir aksiyon planına dönüşmelidir. Alınacak önlem, sorumlu kişi, hedef tarih ve uygulamanın nasıl kontrol edileceği açık olduğunda süreç daha kolay takip edilir.

Yeni ekipman, değişen iş süreçleri veya çalışma alanındaki düzenlemeler, değerlendirmenin güncelliğinin yeniden ele alınmasını gerektirebilir. Süreler ve yenileme nedenleri için risk değerlendirmesinin ne zaman yenilenmesi gerektiğiniinceleyebilirsiniz.

İşyeri Tehlike Sınıfının Belirlenmesi

İşyerleri az tehlikeli, tehlikeli ve çok tehlikeli sınıflarda değerlendirilir. Tehlike sınıfı, hizmet planlamasında çalışan sayısıyla birlikte dikkate alınır; sınıflandırmada işyerinde yapılan asıl iş önemlidir. csgb.gov.tr

İşletmenin ticari adı veya yalnızca bir çalışanın mesleği üzerinden sınıf belirlemek yerine faaliyet bilgileri ve ilgili kayıtlar incelenmelidir. Aynı marka altında farklı faaliyetler yürüten işyerlerinin planlaması da ayrıca ele alınabilir.

Sınıflandırmanın nasıl değerlendirildiğini öğrenmek için işyeri tehlike sınıfları rehberine başvurabilirsiniz.

İş Güvenliği Uzmanının Katkısı

İş güvenliği uzmanı, işyerindeki güvenlik riskleri konusunda değerlendirme ve rehberlik sunar. İş ekipmanı, çalışma yöntemleri, saha koşulları ve önleyici uygulamalar bu çalışma alanının parçalarıdır.

Uzmanın önerileri işletmenin bakım, üretim ve idari süreçleriyle bağlantılı ele alındığında daha uygulanabilir bir plan oluşturulabilir. Örneğin bir geçiş alanındaki riskin çözümü, yerleşim düzeninin ve malzeme akışının birlikte gözden geçirilmesini gerektirebilir.

Görevlendirme şartları ve ayrıntılı koşullar için iş güvenliği uzmanı çalıştırma zorunluluğu rehberini inceleyebilirsiniz. Görev ve Sorumluklar

İşyeri Hekiminin Katkısı

İşyeri hekimi, çalışan sağlığını yapılan iş ve mesleki riskler bağlamında değerlendirir. Sağlık gözetimi, koruyucu çalışmalar ve sağlık açısından çalışma koşullarının değerlendirilmesi bu sürecin merkezindedir.

İşletme yönetiminin hekime faaliyetler, çalışma düzeni ve maruziyetler hakkında doğru bilgi sağlaması önemlidir. Sağlık hizmetlerinin sahadaki koşullardan bağımsız planlanması, değerlendirmenin eksik kalmasına neden olabilir.

Görevlendirme koşulları için işyeri hekimi çalıştırma zorunluluğuna ilişkin açıklamaları inceleyebilirsiniz. Görev ve Sorumluklar

Diğer Sağlık Personelinin Katkısı

Diğer sağlık personeli, işyeri hekimiyle birlikte yürütülen sağlık çalışmalarına destek verir. Bilgi ve kayıt süreçlerinin düzenlenmesi ile sağlık uygulamalarının koordinasyonu bu desteğin parçalarıdır.

Diğer sağlık personeli görevlendirmesi her işyerinde aynı koşullara bağlı değildir. İlgili şartlar değerlendirilmeden bütün işletmeler için zorunlu olduğu söylenemez. csgb.gov.tr

İşveren açısından görev paylaşımının açık olması önemlidir. Sağlık ekibinin hangi bilgileri istediği, bu bilgilerin kim tarafından sağlanacağı ve değerlendirme sonuçlarının iş organizasyonuna nasıl yansıtılacağı belirlenebilir.

Çalışanların İSG Eğitimi ve Bilgilendirilmesi

İSG eğitimi, çalışanların karşılaşabilecekleri riskleri ve güvenli çalışma yöntemlerini öğrenmesini amaçlar. İçeriğin işyerindeki faaliyetlerle bağlantılı olması, eğitimin günlük uygulamaya katkısını artırır. csgb.gov.tr

İşletme içinde çalışan gruplarının yaptığı işler farklıysa eğitim ihtiyaçları da bu farklar dikkate alınarak değerlendirilmelidir. Yeni ekipman veya değişen bir çalışma yöntemi, çalışanların ihtiyaç duyduğu bilginin yeniden gözden geçirilmesini gerektirebilir.

Eğitim planında yalnızca katılım değil, anlatılan bilgilerin anlaşılması ve çalışma ortamında uygulanması da takip edilebilir. Süre ve tekrar koşulları ise yürürlükteki düzenlemeye göre ayrıca belirlenmelidir.

Sağlık Gözetimi

Sağlık gözetimi, çalışan sağlığının yapılan iş ve mesleki risklerle bağlantılı değerlendirilmesidir. Muayene ve tetkiklerin planlanması, işyeri koşulları ve hekim değerlendirmesiyle birlikte ele alınır. csgb.gov.tr

İşverenin ilk adımı bütün çalışanlara aynı test listesini seçmek olmamalıdır. Hangi işlerin yapıldığı, hangi etkenlere maruz kalındığı ve sağlık değerlendirmesinin amacı netleştirilmelidir.

Sağlık taraması belirli muayene ve tetkiklerin organizasyonunu içerebilir; sağlık gözetimi ise bunların çalışma koşullarıyla birlikte değerlendirilmesini de kapsar. Sonuçlar, kişisel sağlık bilgilerinin gizliliği korunarak yönetilmelidir.

Acil Durum Hazırlığı

Acil durum hazırlığı; işyerinde yaşanabilecek olayların değerlendirilmesini, görevlerin belirlenmesini ve çalışanların nasıl hareket edeceğinin açıklanmasını kapsar. Planın işyerinin özelliklerine uygun hazırlanması gerekir. csgb.gov.tr

İşveren, çalışanların tahliye yollarını ve toplanma düzenini anlayıp anlamadığını değerlendirebilir. Görevli kişilerin değişmesi veya çalışma alanının yeniden düzenlenmesi, hazırlıkların gözden geçirilmesi için önemli bir işaret olabilir.

Planın erişilebilir olması, ilgili kişilerin görevlerini bilmesi ve uygulamanın değerlendirilmesi birlikte düşünülmelidir. Yalnızca dosyanın mevcut olması, hazırlığın yeterliliğini göstermez.

Saha Takibi, Kontroller ve Kayıtlar

Saha takibi, planlanan önlemlerin günlük çalışma içinde uygulanıp uygulanmadığını değerlendirmeyi sağlar. Ekipman kontrollerinin kapsamı ise ilgili ekipman ve mevzuat şartlarına göre belirlenir. İş Ekipmanlarında İş Sağlığı ve Güvenliği

İşletme içinde tespitlerin tek bir takip düzeninde toplanması yararlıdır. Uygunsuzluk, sorumlu, hedef tarih ve tamamlanma durumu kaydedilebilir. Aynı sorunun tekrar etmesi, çözümün veya iş organizasyonunun yeniden değerlendirilmesini gerektirebilir.

Kazaya dönüşmeyen olayların da değerlendirilmesi önleyici öğrenmeye katkı sunar. Bir malzemenin düşmesi veya bir geçiş alanında çarpışmanın son anda önlenmesi, çalışma düzenine ilişkin sorunları görünür kılabilir.

OSGB, İSG Süreçlerine Nasıl Destek Olur?

Ortak sağlık ve güvenlik birimi (OSGB), işyerlerine İSG hizmetleri sunmak üzere Bakanlıkça yetkilendirilmiş birimdir. İşletmenin ihtiyaçlarına göre uzman ve hekim hizmetlerinin organizasyonuna destek sağlar. csgb.gov.tr

OSGB ile yürütülecek çalışmalarda hizmetin kapsamı kadar işletme içindeki iletişim düzeni de önemlidir. Saha ziyaretlerinin nasıl planlanacağı, önerilerin kimlere iletileceği ve aksiyonların nasıl takip edileceği baştan netleştirilebilir.

Hizmet alınması, işletme yönetiminin karar ve uygulama görevlerini ortadan kaldırmaz. Profesyonel değerlendirmelerin işletmenin gerçek faaliyetleriyle buluşması için karşılıklı bilgi akışı gerekir.

OSGB’nin yapısını öğrenmek için OSGB’nin çalışma biçimini, hizmet yöntemlerine ilişkin ayrımı incelemek için OSGB ile çalışma zorunluluğu rehberini kullanabilirsiniz.

İşveren İSG Sürecine Nereden Başlamalı?

İşveren, işyerinin özelliklerini ve mevcut uygulamaları birlikte değerlendirerek başlamalıdır. Önce hangi bilgilerin mevcut olduğunu, ardından hangi eksiklerin öncelikli ele alınacağını belirlemek süreci daha yönetilebilir hâle getirir.

1. İşyeri bilgilerini netleştirin. Faaliyetleri, çalışma alanlarını, çalışan yapısını ve kullanılan ekipmanları çıkarın.
2. Mevcut durumu değerlendirin. Görevlendirmelerin, değerlendirmelerin, eğitimlerin ve planların güncel çalışma koşullarıyla ilişkisini inceleyin.
3. Uygun hizmet organizasyonunu belirleyin. İşyerinize uygulanabilir şartları değerlendirerek profesyonel görevleri ve işletme içi koordinasyonu planlayın.
4. Öncelikli aksiyonları oluşturun. Tespit edilen eksikler için sorumlu, kaynak ve takip yöntemi belirleyin.
5. Uygulamayı izleyin. Tamamlandığı belirtilen önlemlerin sahadaki karşılığını kontrol edin.

İlk değerlendirmede her konuda aynı anda ayrıntılı çalışma yapmak yerine öncelikleri görünür kılmak yararlıdır. Bir aksiyon listesinde yalnızca “tamamlandı” bilgisi bulunması yerine, uygulamanın kim tarafından ve nasıl kontrol edildiği de belirtilebilir.

İşveren İçin Başlangıç Kontrol Listesi

Kontrol sırasında yalnızca bir belgenin bulunup bulunmadığına bakmayın. Belgenin mevcut çalışma koşullarını yansıtıp yansıtmadığını ve belirlenen önlemlerin uygulanıp uygulanmadığını da değerlendirin.

Örneğin depoya yeni bir taşıma aracı alınmışsa yalnızca ekipman kaydının güncellenmesiyle yetinilmemelidir. Araç güzergâhı, yaya geçişleri, kullanım koşulları ve çalışanların bilgilendirilmesi birlikte gözden geçirilmelidir.

Aşağıdaki liste, mevcut durumu değerlendirmek için kullanılabilir:

• Faaliyetler ve tehlike sınıfı bilgileri gözden geçirildi.
• Profesyonel görevlendirmeler ve görev paylaşımı değerlendirildi.
• Risk değerlendirmesi mevcut çalışma koşullarıyla karşılaştırıldı.
• Öncelikli önlemler için sorumlular belirlendi.
• Eğitim ihtiyaçları ve katılım kayıtları incelendi.
• Sağlık gözetimi organizasyonu hekimle değerlendirildi.
• Acil durum görevleri ve tahliye düzeni gözden geçirildi.
• İlgili kontrollerin sonuçları ve açık aksiyonlar incelendi.
• Çalışan bildirimleri için takip yöntemi oluşturuldu.

Bu liste bir başlangıç aracıdır. İşyerinin bütün yükümlülüklerinin yerine getirildiğini gösteren bir uygunluk değerlendirmesinin yerini tutmaz.

Sıkça Sorulan Sorular

İSG Yalnızca Tehlikeli İşyerlerini mi İlgilendirir?

Hayır. İSG, yalnızca ağır sanayi veya yüksek riskli faaliyetlerle sınırlı değildir. Çalışma ortamına göre değerlendirilecek riskler ve uygulamalar farklılaşır. Küçük bir işletme veya ofis için planlama yapılırken de işyeri özellikleri incelenmelidir. İlgili koşulları öğrenmek için az tehlikeli işyerlerinde İSG uygulamalarını inceleyebilirsiniz.

İSG Hizmeti ile OSGB Hizmeti Aynı Şey midir?

Hayır. İSG, işyerindeki sağlık ve güvenlik çalışmalarının genel alanını ifade eder. OSGB ise bu hizmetlerin sunulmasına destek olan yetkili birimdir. İşyerindeki hizmet organizasyonu, uygulanabilir mevzuat şartlarına göre değerlendirilir. Hizmet sunucusunun kim olduğu kadar yapılan çalışmaların kapsamı ve işletme içindeki koordinasyonu da önemlidir.

İSG Eğitimi ile İş Güvenliği Uzmanlığı Eğitimi Aynı mıdır?

Hayır. Çalışanlara verilen İSG eğitimi, yaptıkları işe ilişkin riskleri ve güvenli çalışma yöntemlerini öğrenmelerini amaçlar. İş güvenliği uzmanlığı eğitimi ise ilgili mesleki yeterlilik süreciyle bağlantılıdır. Çalışan eğitiminin tamamlanması, kişiye iş güvenliği uzmanı olarak görev yapma yetkisi vermez. İki eğitim farklı amaçlara ve koşullara sahiptir.

İSG-KATİP Ne İşe Yarar?

İSG-KATİP, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının İş Sağlığı ve Güvenliği Kayıt, Takip ve İzleme Programıdır. İSG hizmetlerine ilişkin görevlendirme ve sözleşme işlemleri sistem üzerinden yürütülür. İşverenin takip edeceği işlemler, hizmet organizasyonuna göre değerlendirilmelidir. Sistemdeki kayıtların yanında hizmetlerin fiilen yürütülmesi ve işletme içindeki uygulamaların takibi de önemlidir. turkiye.gov.tr

Risk Analizi ile Risk Değerlendirmesi Aynı Anlama mı Gelir?

Günlük kullanımda iki ifade birbirinin yerine kullanılabilir; teknik olarak risk değerlendirmesi daha geniş süreci ifade eder. Tehlikelerin belirlenmesi, risklerin analiz edilmesi ve kontrol tedbirlerinin kararlaştırılması bu sürecin parçalarıdır. İşveren açısından önemli olan, çalışmanın yalnızca bir liste üretmesi değil, uygulanabilir önlemlere ve takip edilen aksiyonlara dönüşmesidir.

Her Çalışana Aynı Sağlık Tetkikleri mi Uygulanır?

Her çalışana otomatik olarak aynı tetkik paketinin uygulanması doğru bir planlama yaklaşımı değildir. Değerlendirme; yapılan iş, maruziyetler, ilgili düzenlemeler ve işyeri hekiminin görüşüyle şekillenir. İşveren, çalışan gruplarının faaliyetlerini sağlık ekibine doğru aktarmalıdır. Tetkik seçimi ve sonuçların tıbbi yorumlanması bireysel internet önerilerine göre yapılmamalıdır.

İSG Yalnızca Belge Hazırlamaktan mı Oluşur?

Hayır. Belgeler, yapılan çalışmaların kayıt ve takibine yardımcı olur; sahadaki uygulamaların yerine geçmez. Bir önlemin yazılması kadar uygulanması ve etkinliğinin değerlendirilmesi de önemlidir. Eğitim kayıtları, aksiyon listeleri ve planlar günlük çalışma düzeniyle ilişkilendirildiğinde işletme yönetimi hangi konuların tamamlandığını ve hangilerinin açık kaldığını daha iyi görebilir.

İşyerinin Faaliyetleri Değiştiğinde İSG Planlaması Gözden Geçirilmeli mi?

Evet. Yeni ekipman, farklı üretim yöntemi, çalışma alanı değişikliği veya yeni bir maruziyet mevcut planların değerlendirilmesini gerektirebilir. Değişikliğin risk değerlendirmesine, eğitimlere ve sağlık gözetimine etkisi birlikte incelenmelidir. Güncelleme kapsamı işyerine göre belirlenir. Süre ve koşullar için risk değerlendirmesinin yenilenmesine ilişkin ayrıntılı rehbere başvurulabilir.

İşletmeniz İçin Sonraki Adım

İSG planlamasına başlamak için faaliyetlerinizi, çalışan yapınızı ve mevcut uygulamalarınızı bir araya getirin. Açık kalan konuları belirleyip her biri için sorumlu ve takip yöntemi oluşturun.

Çalışan sayınızı, tehlike sınıfınızı ve faaliyet alanınızı paylaşarak işletmenize uygun İSG hizmet kapsamını Trend OSGB ile değerlendirebilirsiniz.